جزوه آشنایی با علوم حدیث
علی نصیری مجید معارف رشته علوم حدیث دانشگاه پیام نور علمی کاربردی سراسری کارشناسی ارشد کاردانی استخدامی جزوه آشنایی با علوم حدیث
.1 : ( ) :
. : : :
( )؛ ( ) : » «.
؛
: ؛
؛
:
: ) ؛ ) ؛
) ؛
( ) :
) :
) :
:
.-؛
.-؛
.-؛
.-؛
.-؛
.-؛ .-؛
-؛ .-؛ .-
: :
؟ . ؟
: «» »« ّّ:
()، ّّّ: ؟
؟ ؟
» « 
ّّ() :
؛ ُُُ؛ ْ ّّ؛ ِ ّّّ:
؛
؛
بر اساس توجه و تأکید بر مشترکات دنیایی و زندگی جمعی؛
4. بر اساس تحلیل و ارجاع پیام ادیان به امر واحد؛
5. مبتنی بر تفاوت حقیقت فی نفسه و حقیقت برای ما یا نومن و فنومن (مبنای کانت)؛
.6ر مبنای گرایش مفسّر محوری در هرمنوتیک و صامت بودن متن؛ .7 رویکرد تکافو و برابری ادله و عدم توان عقل نسبت به ترجیح یکی از ادیان؛
هر یک از توجیهات مذکور برای کثرت گرایی، دچار اشکالات و نقدهای متعددی است که در جای خود بحث شده است، ذکر همه مباحث به طول می انجامدامّا. به عقیده ما مسلمانان، مدارک روشن و خرد پذیری بر حقانیت اسلام وجود دارد که ادّعای همسانی همه ادیان و تکافو ادله را باطل می نماید. از جمله ادله مورد استناد به این موارد می توان اشاره کرد: خرد پذیری آموزه های اسلامی و سازگاری آن ها با هم، مستند بودن منابع و متون اسلام، عدم تحریف قرآن، اعجاز و مبارزه طلبی کتاب اسلام، جامعیت احکام و کارکردهای مثبت آن، خاتمیت و
تأخر دین اسلام و پذیرش ادیان آسمانی گذشته در درون خود و نسخ آن ها و گذشتن دوران حقانیت و نجات بخشی آن ها.
نکته دیگر این که به هر حال مدعیات ادیان ناظر به عالم خارج است و جمع بین دعاوی آنها و حقّانیت همه گزاره ها ممکن نیست، چرا که اجتماع نقیضین محال استیا. خدای یگانه و مجرّد از ماده و هستی بخش موجودات،
وجود دارد و یا ندارد؛ یا خالق موجودات یکی است یا بیشتر؛ یا جهان آخرت و حساب و کتاب اعمال دنیایی بندگان وجود دارد و حق است یا نه. جمع همه اینها و درستی همه اقوال ممکن نیست.
براساس این دیدگاه در هر دوره ای فقط یک راه برای رستگاری وجود دارد. بنابراین ـ مثلا ـ کسانی که در عصر ظهور حضرت عیسی ـ علیه السلام ـ بوده اند و پیام او را شنیدند، هرگز نمی توانستند به این بهانه که بر کیش یهودند و راهموسی ـ علیه السلام ـ را وسیله تقرّب به خداوند کرده اند، از تصدیق رسالت حضرت عیسی ـ علیه السلام ـ سرباز زنند.
æ این است راه راست من. پس، از آن پیروی کنید و از راه ها ]ی دیگر[ که شما را از راه وی پراکنده می سازد، پیروی نکنید.5
æ هرکه جز اسلام، دینی ]دیگر[ جوید، هرگز از وی پذیرفته نشود، و وی در آخرت از زیانکاران است.6
بگو: این است راه من، که من و هرکس (پیروی ام) کرد، با بینایی به سوی خدا دعوت می کنیمو. منزّه است خدا، و من از مشرکان نیستم.7 اذعان به این که راه حقیقی سعادت دین اسلام است، به معنای آن نیست که باید انسان های دیگر را وادار به تسلیم
شدن در برابر این حقیقت کنیماین. موضوع علاوه بر آن که اصولا ناممکن است ـ زیرا تسلیم شدنِ قهری هرگز نمی تواند رستگاری موعود را به ارمغان آورد ـ با تعالیم خود ادیان، و به ویژه دین اسلام، منافات دارد. »در دین هیچ اجباری نیست و راه از بیراهه به خوبی آشکار شده است8.« امام علی ـ علیه السلام ـ ، وقتی در دوران حکومتش، کسانی زینت و زیور زنی یهودی را از او به زور می گیرند بر
می آشوبد و می گوید اگر مسلمانی از غم این حادثه جزوه آشنایی با علوم حدیث، ملامت و نکوهشی بر او روا نیست. و هم اوست که به استاندار خود، مالک اشتر، فرمان می دهد تا بدون درنظر گرفتن دین مردمان با آنان به انصاف رفتار کند.
قرآن کریم به ما تذکر می دهد که اساس مدارا با پیروان ادیان دیگر نباید کسب رضایت ایشان باشد؛ زیرا این مسأله ما را به درآمدن در کیش و سلک آنان و در نهایت خروج از صراط مستقیم وامی دارد.بلکه9 اساس محبّت ؛ ِ ؛ ) ) ّّ)
.؟ ؟
.2 کدامیک از دانشمندان زیر بنیانگذار کثرت گرایی دینی معاصر است ؟
الف : مارتین لوتر ب : کارل بارت ج : ایمانوئل کانت د : جان هیک
.3 کدام گزینه جزو دیدگاههای مطرح در بحث پلورالیسم دینی نیست؟
الف) وحدت گرایی ب) ابطال گرایی ج) شمول گرایی د) انحصار گرایی
تبیین دقیق و صحیح این رابطه موجب پیشرفت و بالندگی مطالعات دینی و تلاش های علمی است.
ابتدا باید دانست که مراد از دین در این بحث، آموزه هایی است که از طریق وحی و پیامبران برای هدایت انسان ها آمده است. به تعبیر دیگر مراد ادیان آسمانی و ابراهیمی است و چون خاستگاه این مسأله، مغرب زمین است بیشتر نظر به مسیحیت استو. منظور از علم، علوم تجربی اعمّ از طبیعی ( یعنی فیزیک، شیمی،زیست شناسی، زمین شناسی و….) و انسانی (یعنی روان شناسی، جامعه شناسی، مدیریت، اقتصاد و…) است.
عوامل پیدایش اندیشه تعارض علم و دین عوامل متعددی موجب پیدایش اندیشه تعارض علم و دین خصوصا در دنیای غرب مسیحی شد که از جمله به موارد زیر می توان اشاره کرد:
.1 تحولات بزرگ در دنیای علم و عدم توان جزوه آشنایی با علوم حدیث سازی آن با دین
تحول اوّل: تغییر هیئت قدیم و ابطال نظریه زمین مرکزی در قرن هفدهم از سوی کپرنیک، کپلر و گالیله و اصرار گالیله بر واقعی بودن این امر در رابر کلیسا و متولیان آیین مسیحیت به تدریج موجب تردید مردم در صحت سخنان اربابان کلیسا شد.
تحول دوّم: ارائه تئوری تکامل از سوی داروین و انتشار آن در قرن نوزدهم که الگویی جدید برای پیدایش موجودات زنده و حیوانات متکامل و انسان از موجودات بسیط تر به مرور زمان و در اثر سازگاری با محیط و جهش و پایداری انواع برتر استبا. ارائه این فرضیه ـ نه اصل مسلّم علمی ـ مسأله خلقت ابتدایی انسان و داستان آدم و حوا ع ّ
فهرست مطالب