سوالات احساس و ادراک
تأثیر معنی اشیاء در تشکل ادراک:
معنی اشیاء برای شخص ادراک کننده همانند یک فیزیک یا پس خوراند است. در موقعیت هایی که محرک :
:
:
:
() :
–(). () () ().
:
:
:
: : ؟ //: :
با این تغییرها و چگونگی سازش او با آنها نیست. این تغییرات نه تنها دگرگونی های محیط فیزیکی و اجتماعی است که در آن زندگی می کنیم، بلکه شامل
تغییرهای بدنی و روانی نیز می شود.
در ادراک توالی زمان تنها به توالی تحریک های فیزیکی بستگی ندارد، بلکه به شرایط ادراک نیز وابسته است. آنچه در ادراک این دو واقعه مهم است، ادراک فاصله ی زمانی بین آن دو است. در این دور نما باید عوامل فیزیکی، زیستی و روان شناختی را که در چگونگی ادراک توالی زمان نقش اساسی دارند، از یکدیگر متمایز کرد.
-1عوامل فیزیکی:
به عنوان نمونه می توان از رعد و برق نام برد که همیشه برق بر رعد مقدم است، زیرا سرعت نور به مراتب بیشتر از سرعت صوت است.
-2عوامل زیستی:
فاصله گیرنده ها تا قشر مخ، که در تحریک های لمسی بسیار مهم است. از جمله عوامل زیستی مؤثر در ادراک توانی زمانی است. گیرنده های حسی طبیعتا دارای ساختمان خاصی هستند که هر یک از سلول های آنها دارای یک زمان نهفتگی متفاوت است، که این زمان نهفتگی به شدت محرک بستگی دارد. بنابراین خود این گیرنده ها و زمان نهفتگی جز عوامل زیستی هستند که موجب ادراک زمان می شوند.
-3عوامل روانشناختی:
سرعت ادراک تنها تابعی از زمان نهفتگی گیرنده ها نیست، بلکه به نگرش فرد ادراک کننده بستگی دارد. به طوری که محرک مورد توجه با سرعت بیشتری ادراک می شود. بدین معنی که از دو محرکی که در شرایط مساوی بر ارگانیزم آدمی اثر می گذارند. محرک مورد توجه، مقدم بر دیگری به نظر می رسد. به طور کلی محرک های نوری زودتر از محرک های صوتی احساس می شوند.
ثبات ادراکی:
از جمله پدیده های ادراک، ثبات ادراکی است که در مقوله های اندازه، شکل، رنگ و مکان مورد بحث روانشناسان است. پدیده ثبات کیفیتی است که اشیاء محیطی واقع در میدان دید موجودات، اعم از حیوان و انسان، علی رغم تغییرات فیزیکی خصوصیات خود را حفظ می کنند و در این جا نظریه ای مطرح می شود که معروف است به
“اصل تغییر ناپذیری اندازه B فاصله” و این اساس ثبات ادراکی است.
چنانچه در اثر حرکت و جا به جایی اشیاء، شکل ظاهری آنها در زاویه ی دید ما تغییر کند، ما همچنان آنها را به شکل اصلی و اولیه آن می بینیم و بالاخره اگر خود ما حرکتی به جهات مختلف داشته باشیم که در نتیجه از زوایای مختلف به اشیاء اطراف خود نگاه کنیم، علی رغم تغییرات حاصل در تصاویر شبکیه ای آنها، ما آنها را در اندازه و شکل واقعی در مکان ادراک می کنیم.
دانلود رایگان تست نمونه سوالات احساس و ادراک با پاسخ جواب pdf
ادراک اندازه:
فاصله ی شیء که تخمین اندازه آن مورد نظر است، در ادراک اندازه نیز ضروری به نظر می رشد پس می توان به نتیجه رسید که اندازه و فاصله در کنار یکدیگر برای ادراک بسیار مهم هستند.
اصل تغییر ناپذیری اندازه و فاصله:
در یک فضای فیزیکی اقلیدسی، میان اندازه ی فیزیکی یک شیء بافاصله R، که از آن فاصله شیء دیده می شود و
زاویه دید که با توجه به آن اندازه شیء مشخص می شود، رابطه ی ثابتی وجود دارد. این رابطه در S/R=D
= یا 6
ثبات شکل:
این موضوع را می توان به طور مثال بدین شکل عنوان کرد که اگر دایره ای را میبینیم و بعد آن را نمی بینیم در ذهن آن را به شکل دایره به یاد می آوریم نه به شکل مربع. بنابراین ثبات شکل هم مانند ثبات اندازه بر اثر تجربه حاصل می شود. بنابراین ثبات شکل هم مانند ثبات اندازه بر اثر تجربه حاصل می شود.
ثبات رنگ:
رنگ درخشانی اشیاء مورد استفاده ی ما، در شرایط فیزیکی و تابش نور تغییر می کند و تصویر و تحریک های شبکیه ای نیز در هر وضعیت، اطلاعات متفاوتی به سطح قشر مخ می رسانند، با وجود این تغییرها این اشیاء را به رنگ اولیه ای که ادراک کرده ایم می بینیم.
به طور مثال پیراهن سفید در نور کم یا زیاد همواره سفید دیده می شود.
ثبات مکان:
وقتی که ما در محیط زندگی خود جا به جا می شویم، تصاویر اشیاء اطراف و در دسترس ما، روی شبکیه، اندازه، جهت و رنگ های متفاون از واقعیت خود پیدا می کنند ولی ما آنها را ثابت می بینیم این پدیده را ثبات مکان می نامند. اگر اتاق خود را جا به جا کنیم باز هم می توانیم آن جاهای قبل را به یادآوریم.
خلاصه اینکه در تمامی این ثبات ها یک فرایند مشترک وجود دارد و آن این است که کم و کیف الگوهای تحریکی محیط، با وجود تغییرات تحریکی در سطح شبکیه و متفاوت با ویژگی های واقعی آنها، در اثر تجربیات و یادگیری های ادراکی، ثابت به نظر می رسند.
عوامل مؤثر بر ادراک:
چنانچه ادراک را مکانیزم تنظیم کننده و انطباق دهنده ی اعمال آدمی در محیط زندگی بدانیم بنابراین از تمامی عناصر زمینه ای که این اعمال در آن واقع می شوند متأثر می گردد. هر عمل انسان متناسب با نیازها، انتظارات و اهداف وی در هر لحظه از زندگی سازمان خاصی می یابد.
مکانیزم های ادراکی نه تنها در انتخاب محرک های محیطی نقش دارند، بلکه در جنبه های دفاعی :
-: () () : داده نمی شد و به گروه دیگر مرتبا شوک داده می شد و دیده شد افراد برای عدم دریافت شوک سریعتر ادراک می نمایند.
بنابراین می توان به این نتیجه رسید که نیازهای موجود زنده یکی از زمینه های مهم فردی است برای ادراک.
-2گزینش و مقاومت یا دفاع ادراکی:
عوامل بازدارنده ی فردیBاجتماعی موجب نوعی گزینش و دفاع ادراکی می شود و خود همین عوامل می تواند موجب تندی، کندیBیا حتی عدم ادراک شوند. به طور مثال در پژوهشی به آزمودنی ها چندین کلمه ارائه شد و دیده شد که آنهایی که بار ارزشی خاصی برای آزمودنی ها داشته با سرعت بیشتری ادراک شده است.
در طی بررسی های مختلف می توان دید که تفسیر این گونه فرایندها می تواند به دلیل انتظار ادراکی باشد و در نتیجه حساسیت و گزینش ادراکی در حالت نیاز به غذا و سایر انگیزه های فیزیولوژیک و ارزش های اجتماعی، بنا به تجارب گذشته ی فرد بیشتر می شود. در آزمایشاتی دیگر نشان داده شده است که بار انفعالی کلمات تابو
تست و نمونه سوالات
هزینه ای که باشد، در دوران طفولیت به صورت قرار دادی و امر و نهی اخلاقی در وجدان اخلاقی جای می گیرد و در اعمال و رفتار آنها نوعی حالت بازداری شرطی ایجاد می کند که در بزرگسالی در شرایط آزمایشگاهی مانع درک سریع و صحیح آن شده و موجب مقاومت یا دفاع ادراکی می شود.
خلاصه اینکه: میزان ممنوعیت و محرومیت استعمال برخی کلمات “تابو” مکانیزم های دفاعی را در فرد درگیر می سازد و در برابر ادراک آنها نوعی مانع و دفع ایجاد می نماید که در روانشناسی به آن، دفاع ادراکی” می گویند. احتمال دارد مکانیزم های ادراکی دفاعی در تمام افراد یکسان عمل نکند. بنابراین ممکن است این اختلاف ها به تفاوت های فردی بستگی داشته باشد.
-3آمادگی و انتظار ادراکی:
در هر آزمایش :
—
-:
و یا در ادراک صحیح از محرک اخلالی ایجاد می کنند، عملا دیرتر از سایر محرک ها ادراک می شوند و به دلیل حالت بازدارندگی، نوعی عدم حساسیت در سیستم ادراکی ایجاد می کنند، پس ابتدا نوعی فرایند فرضی که آن را ادراک ضمنی می نامند، موجب نوعی بازشناسی قبل از ادراک می شود.
-5تأثیر زبان و ترکیبات لفظی بر ادراک:
تلفظ کلمات با صدای بلند را نوعی پاسخ ادراکی می دانند که اثرات متغیری بر ادراک می گذارد. خواندن کلمات با صدای بلند، در حکم عامل یادگیری قبلب، در ادراک این کلمات است و این تلفظ به عنوان عامل تثبیت و تأکید جنبه هایی از محرک می شود. وقتی کوشش آزمودنی عبارت از تشخیص دقیق تفاوت های میان اشکال هندسی
است، تأثیر تلفظ به وسیله ی نهادهای اختیاری و انتخابی، به مراتب بیشتر از موارد محرک هایی است که تفاوت میان آنها پیچیده و مبهم است.
-6ادراک و تفاوت های فردی:
همانطور که گفته شد، سازمان یابی ادراکی به تجربیات گذشته، نیازها، انگیزه ها، مکانیزم ها ی دفاعی، آزمودنی بستگی دارد. به نظر ترستون تفاوت های فردی در ادراک به آن دسته از عوامل شخصیتی بستگی دارند که حول یک محور دور می زنند و از یکدیگر مستقل نیستند و بین این عوامل همبستگی هایی وجود دارد. اشخاصی که در برخی آزمایش ها موفقند، شانس بیشتری دارند که در سایر آزمایش ها نیز موفق شوند.
پژوهش های وتیکین وهوتو: رابطه ی میان شخصیت و ادراک را به خوبی نشان داده اند.
به طور مثال برخی از افراد که در محیط های دانلود جزوه احساس و ادراک کننده تری بوده اند و از لحاظ خانوادگی و محیط زیستی شان و همچنین اجتماعی که در آن بوده اند ممکن است از لحاظ ادراک بینایی، درک متمایز کننده تر داشته باشند و بتوانند در یک طرح درهم ریخته اشکال پنهان تر را نیز ببیند. یا اینکه ذهن برخی از افراد متناسب با ژنتیک و محیطی که در آن پرورش یافته تحلیل یافته تر باشد و بتواند مسائل را بهتر تحلیل نماید.
عوامل مؤثر بر ادراک
زمینه های اجتماعی:
زمینه های اجتماعی انسانی و حیوانی در چگونگی پاسخ های سازش یافته موجود زنده با محیط نقش مهمی دارند. با توجه به این که ادراک یکی از مکانیزم های تنظیم کننده به پاسخ های سازش یافته است، جای تعجب نیست که اطلاعات مربوط به این زمینه های اجتماعی نیز در ساختمان ادراکی تأثیر بسیار بگذارد. اهمیت نقش این زمینه ها زمانی ظاهر می شود که موجود زنده کاملا در محیط زندگی اجتماعی قرار می گیرد، یعنی محیطی که از خطوط، سطوح، رنگ ها از طرفی و از افراد اجتماع از طرف دیگر تشکیل شده است و ما آنها را به شکل اشیاء و علائم اجتماعی سازمان می دهیم.
این زمینه ها را می توان در دو سطح بررسی کرد و نقش آنها را در ادراک نشان داد: یکی در سطح “جامعه ی کل یا اجتماع بزرگ” که در آن زندگی می کنیم که موضوع پژوهش روانشناسی اجتماعی است و دیگری در سطح اجتماعی کوچک با گروههای محدودی که غالبا موضوع پژوهشی آزمایشگاهی است، معمولا بررسی زمینه های اجتماعی را در چهار چوب وسیع آن یعنی ادراک اجتماعی و یا در معنای محدود آن “ادراک شخص” مطرح می سازند.
تأثیر فرهنگ و جامعه ی کل:
زمینه های اجتماعی روی مکانیزم های حسی فیزیولوژیک که تغییر محیط را حس می کنند و به شکل رمز در می آورند تغییری ایجاد نمی کند، بلکه در طرح هایی از ادراک تأثیر می گذارند که در آنها پیام ها تشخیص داده شده، ساخته و پرداخته می شوند. همان طور که در فصول گذشته ملاحظه کردیم، یادگیری و سازش سهم زیادی در رفتارها و پدیده های ادراکی دارد. در این – :
—-
: — که بگویند کدام خط هم اندازه خط گواه است و افراد همدست آزماینده به دروغ یک خط که کاملا تفاوت فاحش با خط گواه را داشت ، می گفتند هم اندازه است و در اثر القا فرد مورد آزمون هم به اشتباه همان خط را انتخاب میکرد.
ادراک اجتماعی:
تنها یک پدیده روانی -فیزیولوژیک نیست ، بلکه پدیده روانی-اجتماعی نیز هست. نگرش ها ، پیش داوری ها ، افکار قالبی و ارزش های فردی یا اجتماعی همه از عوامل تعیین کننده ادراک اجتماعی هستند.
به عبارت دیگر ادراک اجتماعی پبش از آنکه یک واکنش روانی – فیزیولوژیک در برابر محرک های محیطی باشد یک تعامل ادراکی با محیز اجتماعی است.
تصور اجتماعی:
به طور کلی هرگاه در غیاب یک شی یا یک ولقعه اجتماعی تصوری عینی داشته باشیم نسبت به آنها تصور اجتماعی پیدا کرده ایم.
به گفته برونر ادراک واقعی از یک شی عبارت است از دسته بندی آن در یک مقوله ی معین به کمک طرح ادراکی ، بنابراین هر ادراک اجتماعی حاصل مقایسه مجموعه ای از اطلاعات واقعی با یک سلسله تصورات اجتماعی است.
این تصورات اجتماعی در تعیین رفتار ها و ایجاد روابط اجتماعی نقش ویژه ای دارد ، پس این یک نظام شناختی است.
ادراک شخصی:
بخشی از ادراک اجتماعی است که نه تنها مطالعه ی تاثیر عوامل اجتاعی در ادراک شخصی از شخص یا از گروه و ادراک گروهی از گروه دیگر را دربر می گیرد ، بلکه شامل ادراک اشیا غیر شخصی هم می شود.
منظور از ادراک شخص رفتار یا تصور ادراکی است که در برابر محرک خارجی مانند حیوان یا انسان شکل می گیرد.
به طور خلاصه می توان گفت که هر ادراک آدمی ، ادراک خاص و مشخصی است. ، خواه موضوع مورد ادراک شی باشد یا شخص امکان
ادراک های گروهی و مشترک نیز وجود دارد .مشروط بر اینکه تجربیات و کوشش ها نیز بین افراد گروه تقسیم
فهرست مطالب